Zmarł profesor Andrzej Trautman, który położył podwaliny pod wykrycie fal grawitacyjnych
4 marca 2026, 14:32Przed tygodniem, 27 lutego, w wieku 93 lat zmarł profesor Andrzej Trautman, człowiek, który rozstrzygnął jeden z największych dylematów Alberta Einsteina. Polski fizyk mając zaledwie 25 lat udowodnił, że fale grawitacyjne to nie tylko matematyczne ciekawostka, ale obiekty, które fizycznie istnieją, przenoszą energię i informację, a zatem można je wykryć. Jego prace, wzbogacone później o rozwiązanie Robinsona-Trautmana, które opisuje rozchodzenie się fal grawitacyjnych, stały się jednym z teoretycznych fundamentów budowy detektorów LIGO i VIRGO i doprowadziły do zarejestrowania fal grawitacyjnych.
Asymetria więzi?
19 grudnia 2007, 13:04Zgodnie z wynikami ostatnich badań naukowców z uniwersytetów w Antwerpii i Newcastle, dzieci mają silniejsze związki z dziadkami ze strony matki. Dziadków pytano o częstość kontaktów twarzą w twarz z wnuczętami. O kilku spotkaniach w tygodniu wspominała ponad jedna czwarta krewnych ze strony matki i tylko ok. 15% rodziców ojców (Evolutionary Psychology).
Na odrodzenie po superwymieraniu trzeba 10 mln lat
28 maja 2012, 09:35Chińsko-brytyjski zespół wyliczył, że wydobycie się z największego wymierania w dziejach (wymierania permskiego) zajęło życiu ok. 10 mln lat.
Uśpione przez tysiące lat grzyby mogą pomagać współczesnym drzewom
6 lipca 2017, 10:57Kanadyjska tundra i tajga znacznie się ocieplają, przez co drzewa szybko rozprzestrzeniają się na północ. Najnowsze badania sugerują, że mają w tym nieoczekiwanych sprzymierzeńców - uśpione przez tysiące lat pod ziemią grzyby.
Naukowcy trafili na ślad jednego z najstarszych zalążków planety w Układzie Słonecznym?
16 czerwca 2026, 12:41Meteoryty z grupy angrytów od dawna fascynują naukowców. To jedne z najstarszych skał magmowych w Układzie Słonecznym, powstały zaledwie 3-4 miliony lat po skondensowaniu pierwszych ciał stałych z mgławicy słonecznej. Przez lata specjaliści zastanawiali się, skąd pochodzą. Nowe badania sugerują, że ich macierzyste ciało mogło być znacznie większe, niż dotychczas sądzono, porównywalne rozmiarami z Księżycem.
Zawartość śmiechu w głosie
17 stycznia 2008, 10:31Uśmiech wpływa na sposób, w jaki mówimy. To oczywiste. Zespół Amy Drahoty z University of Portsmouth stwierdził jednak coś interesującego. Na podstawie samego głosu ludzie umieją zidentyfikować rodzaj goszczącego na twarzy mówiącego uśmiechu (czy jest bardziej promienny, czy do sprawy podchodzimy z pewną taką nieśmiałością).
Bezprzewodowe w dwie strony
15 czerwca 2012, 12:06Na kanadyjskim University of Waterloo powstała technologia pozwalająca na jednoczesne przesyłanie bezprzewodowego sygnału w obie strony na tej samej częstotliwości. To oznacza, że możliwe będzie co najmniej dwukrotne zwiększenie przepustowości - mówi szef zespołu badawczego profesor Amir Khandani
Nowy podgatunek czeka na ofiary w unikatowej pozycji
1 sierpnia 2017, 05:29Polując z zasadzki, nowo zidentyfikowany podgatunek pęza dwubarwnego (Hydrophis platurus xanthos) przyjmuje nietypową pozycję. Populacja węży z Golfo Dulce, niewielkiej zatoki Oceanu Spokojnego u południowych wybrzeży Kostaryki, oportunistycznie żeruje na drobnych rybach. Poskręcane sinusoidalnie węże unoszą się na wodzie, zwisając głową w dół z otwartym pyskiem.
Historia wirusa ospy owczej ukryta w kartach średniowiecznych manuskryptów
4 września 2026, 09:58Średniowieczne księgi mogą przechowywać nie tylko teksty. W ich kartach przetrwały również ślady chorób zwierząt, z których skór wykonano pergamin. Dzięki takim właśnie zabytkom oraz materiałowi archeologicznemu międzynarodowy zespół naukowy odtworzył historię wirusa ospy owczej sięgającą epoki brązu. Uzyskane przez badaczy genomy są najstarszymi genomami wirusów z rodziny Poxviridae (pokswirusy). To wirus z tej rodziny powoduje jedyną eradykowaną chorobę człowieka, ospę prawdziwą.
Nieszczęśliwi w połowie życia
4 lutego 2008, 11:01Ludzie na całym świecie czują się najszczęśliwsi na początku i pod koniec życia. Zależność między błogostanem a wiekiem ma taki sam kształt litery U w każdym zakątku globu. Ekonomiści Andrew Oswald z University of Warwick w Coventry i David Blanchflower z Dartmouth College w Hanowerze przeanalizowali gromadzone przez 35 lat dane 2 mln osób z 80 krajów świata. Badacze kontrolowali wszystkie inne czynniki, które mają wpływ na dobre samopoczucie, m.in. dochody, utratę pracy czy rozwód (Social Science & Medicine).
